كنوانسيون‌ بازل‌

دربارة‌ كنترل‌ انتقالات‌ برون‌ مرزي‌‌ مواد زايد زيان بخش‌ و دفع‌ آنها

بازل‌  ـ 1980

(1368 ه . ش‌)

 

 BAZEL CONVENTION ONTHE CONTROL

 OF TRANSBOUNDARYMOVEMENTS OF

 HAZARDOUS WASTES ANDTHEIR

 DISPOSAL

 BAZEL - 1989

 هدف كنوانسيون :

الزام دولت هاي عضو به كاهش حجم نقل وانتقال برون مرزي مواد زائد موضوع كنوانسيون وايجاد اين مواد در حد بي ضرر به محيط زيست واعمال مديريت مناسب وموثر نسبت به نقل وانتقال ودفع مواد مذكور

 اطلاعات‌ و مقررات‌ عمومي‌ كنوانسيون‌:

 تاريخ‌ انعقادـ 22 مارس‌ 1989

 تاريخ‌ لازم‌ الاجرا شدن‌ـ 5 مه‌ 1992

 تاريخ‌ عضويت‌ ايران‌ـ 5 ژانويه‌ 1993

 محل‌ انعقادـ بازل‌، سوئيس‌

 محل‌ دبيرخانه‌ـ ژنو، سوئيس‌

 مرجع‌ نگهدارنده‌ اسنادـ دبير كل‌ سازمان‌ ملل‌ متحد

 زبانهاي‌ رسمي‌ كنوانسيون‌ـ انگليسي‌، فرانسه‌، اسپانيايي‌، روسي‌، چيني‌، عربي‌

 مرجع‌ ملي‌ كنوانسيون‌ در ايران‌ـ سازمان‌ حفاظت‌ محيط‌زيست‌

 سازمان‌ حفاظت‌ محيط ‌زيست‌

 «قانون‌ اجازه‌ عضويت‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ در كنوانسيون‌ بازل‌ درباره‌ كنترل‌ انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ مواد زايد زيان‌ بخش‌ و دفع‌ آنها» كه‌ در جلسه‌ علني‌ روز سه‌شنبه‌ مورخ‌ سي‌ و يكم‌ شهريور ماه‌ يكهزار و سيصد و هفتاد و يك‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ تصويب‌ و در تاريخ‌ 12/7/1371 به‌ تأييد شوراي‌ نگهبان‌ رسيده‌ و طي‌ نامه‌ شماره‌465ـق مورخ‌ 20/7/1371 مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ واصل‌ شده‌ است‌، به‌ پيوست‌ جهت‌ اجراء ابلاغ‌ مي‌گردد.

  قانون‌ اجازه‌ عضويت‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ در كنوانسيون‌ بازل‌ درباره‌ كنترل‌ انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ مواد زايد زيان‌ بخش‌ و دفع‌ آنها

  ماده‌ واحده‌ـ به‌ دولت‌ اجازه‌ داده‌ مي‌شود به‌ عضويت‌ كنوانسيون‌ بازل‌ درباره‌ كنترل‌ انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ مواد زايد زيان‌ بخش‌ و دفع‌ آنها مصوب‌ 22 مارس‌ 1989 سوئيس‌ درآيد و اسناد آن‌ را تسليم‌ نمايد.

 سازمان‌ ملل‌  22 مارس‌ 1989

 UNEP/WG

   كنفرانس‌ نمايندگان‌ تام‌الاختيار درباره‌ كنوانسيون‌ جهاني‌ مربوط‌ به‌ كنترل‌

 انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر

  بازل‌، 20-20 مارس‌ 1989

   كنوانسيون‌ بازل‌ درباره‌ كنترل‌ انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و دفع‌ آنها

 مقدمه‌

 اعضاء اين‌ كنوانسيون‌

 با علم‌ به‌ زيان‌ احتمالي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ و انتقال‌ برون‌ مرزي‌ آنها براي‌ سلامت‌ انسان‌؛

 با توجه‌ به‌ تهديد روز افزون‌ سلامت‌ انسان‌ و محيط‌زيست‌ از ايجاد و پيچيدگي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ و انتقال‌ برون‌ مرزي‌ آنها؛

 و نيز با توجه‌ به‌ اين‌ نكته‌ كه‌ مؤثرترين‌ طريق‌ حفظ‌ سلامت‌ انسان‌ و محيط‌ زيست‌ در خطرات‌ عارض‌ از اينگونه‌ زباله‌ها، تقليل‌ ايجاد آنها به‌ حداقل‌ از لحاظ‌ كمي‌ و كيفي‌ و نتيجتاً كاهش‌ خطر بالقوه‌ آنها مي‌باشد؛

 با اعتقاد به‌ اينكه‌ دولت‌ها بايد تدابير لازم‌ را اتخاذ نمايند تا در اداره‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌، از جمله‌ انتقال‌ و دفع‌ برون‌ مرزي‌ آنها حفظ‌ سلامت‌ انسان‌ و محيط‌زيست‌، در هر جا كه‌ دفع‌ شود، مدنظر باشد؛

 با درنظر داشتن‌ اين‌ نكته‌ كه‌ دولت‌ها بايد اطمينان‌ حاصل‌ كنند كه‌ عوامل‌ ايجاد زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌، وظايف‌ خود را به‌ نحوي‌ انجام‌ دهند كه‌ حفظ‌ محيط‌ زيست‌، در هرجا كه‌ زباله‌ها دفع‌ مي‌شود ،مورد توجه‌ باشد؛

 با علم‌ كامل‌ به‌ اينكه‌ هر دولتي‌ اين‌ حق‌ مطلق‌ را دارد كه‌ از ورود و دفع‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌  در سرزمين‌ خود جلوگيري‌ نمايد؛

 و نيز با توجه‌ به‌ تمايل‌ روز افزون‌ دولت‌ها، به‌ ويژه‌ كشورهاي‌ در حال‌ رشد، به‌ جلوگيري‌ از انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ بر سرزمين‌ خود؛

 با اعتقاد به‌ اينكه‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ بايد، تا جايي‌ كه‌ حفظ‌ محيط‌زيست‌ ايجاب‌ مي‌كند، در همان‌ كشوري‌ دفع‌ شود كه‌ زباله‌ها در آنجا ايجاد شده‌ است‌؛

 با اطلاع‌ از اينكه‌ انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌، از كشور محل‌ ايجاد آنها به‌ كشوري‌ ديگر بايد فقط‌ تحت‌ شرايطي‌ مجاز دانسته‌ شود كه‌ سلامت‌ انسان‌ و محيط‌زيست‌ آنجا را به‌ خطر نيندازد و نيز اين‌ انتقالات‌ با مفاد اين‌ كنوانسيون‌ مطابقت‌ داشته‌ باشد؛

 با توجه‌ به‌ اينكه‌ تشديد نظارت‌ در انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ موجب‌ اداره‌ صحيح‌ آنها از لحاظ‌ زيست‌ محيطي‌ و نيز تقليل‌ حجم‌ اينگونه‌ انتقالات‌ برون‌ مرزي‌ خواهد گرديد؛

 با اعتقاد به‌ اينكه‌ دولت‌ها بايد براي‌ مبادله‌ صحيح‌ اطلاعات‌ درباره‌ كنترل‌ انتقال‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ به‌ سرزمين‌هاي‌ ديگر تدابيري‌ اتخاذ نمايند،

 با درنظر گرفتن‌ اينكه‌ برخي‌ از موافقت‌ نامه‌هاي‌ منطقه‌اي‌ و نيز بين‌المللي‌، متعرض‌ مسأله‌ حفظ‌ و حمايت‌ محيط‌ زيست‌ در رابطه‌ با انتقال‌ كالاهاي‌ خطرناك‌ شده‌اند؛

 با توجه‌ به‌ اعلاميه‌ كنفرانس‌ سازمان‌ درباره‌ محيط‌زيست‌ انسان‌ (استكهلم‌ 1972)، رهنمودها و اصول‌ براي‌ اداره‌ صحيح‌ زباله‌هاي‌ مضر جهت‌ حفظ‌ محيط‌زيست‌، (قاهره‌)

 ـ مصوب‌ شوراي‌ سرپرستي‌ برنامه‌ محيط‌ زيست‌ سازمان‌ ملل‌ ( UNEP ) طي‌ قطعنامه‌ شماره‌ 30/14 مورخ‌ 17 ژوئن‌ 1987، توصيه‌ كميته‌ كارشناسان‌ سازمان‌ ملل‌ درباره‌ انتقال‌ كالاهاي‌ مضر (كه‌ در سال‌ 1957 تدوين‌ شده‌ و هر دو سال‌ يكبار آن‌ را به‌ روز در مي‌آورند)، توصيه‌ها، اعلاميه‌ها، مدارك‌ و مقررات‌ مربوط‌ كه‌ در سيستم‌ سازمان‌ ملل‌ تنظيم‌ و تصويب‌ گرديده‌ و كارها و مطالعات‌ انجام‌ شده‌ در سازمانهاي‌ منطقه‌اي‌ و بين‌المللي‌، نظر به‌ روح‌، اصول‌، اهداف‌ و وظايف‌ منشور جهاني‌ براي‌ طبيعت‌، مصوب‌ مجمع‌ عمومي‌ سازمان‌ ملل‌ در سي‌ و هفتمين‌ اجلاس‌ خود (1982) به‌ عنوان‌ نظام‌ اخلاقي‌ مربوط‌ به‌ حفظ‌ محيط‌زيست‌ انسان‌ و حفاظت‌ از منابع‌ طبيعي‌؛

 با تأييد اينكه‌ دولت‌ها مسؤول‌ ايفاي‌ تعهدات‌ بين‌المللي‌ خود در رابطه‌ با حمايت‌ از سلامت‌ انسان‌ و حفظ‌ و حمايت‌ محيط‌زيست‌ هستند و به‌ موجب‌ حقوِ بين‌الملل‌ مسئوليت‌ دارند؛

 با علم‌ اينكه‌ در صورت‌ نقض‌ عملي‌ مفاد اين‌ كنوانسيون‌ يا هر پروتكل‌ مربوط‌ به‌ آن‌ حقوِ بين‌الملل‌ مربوط‌ به‌ معاهدات‌ قابل‌ اجراء خواهد بود؛

 با آگاهي‌ از نياز به‌ ادامه‌ توسعه‌ و استفاده‌ از تكنولوژيهايي‌ كه‌ از لحاظ‌ سلامت‌ محيط‌زيست‌ زباله‌ كمتري‌ توليد مي‌كنند و اتخاذ شيوه‌هاي‌ صحيح‌ بازپروري‌، خانه‌ داري‌ مناسب‌ و سيستم‌هاي‌ مطلوب‌ اداره‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ به‌ منظور كاهش‌ ايجاد آنها به‌ حداقل‌؛

 و نيز با علم‌ به‌ توجه‌ فزاينده‌ جهاني‌ به‌ لزوم‌ كنترل‌ شديد انتقال‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ و نياز به‌ كاهش‌ اينگونه‌ انتقالات‌، در حد امكان‌، به‌ حداقل‌؛

 با نگراني‌ از مسأله‌ انتقالات‌ غير قانوني‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌، و نيز با در نظر گرفتن‌ امكانات‌ محدود كشورهاي‌ در حال‌ رشد براي‌ اداره‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌؛

 با آگاهي‌ از لزوم‌ ترغيب‌ انتقال‌ تكنولوژي‌ براي‌ اداره‌ صحيح‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌اي‌ كه‌ در محل‌ ايجاد مي‌شود، خاصه‌ به‌ كشورهاي‌ در حال‌ رشد طبق‌ روح‌ رهنمودهاي‌ قاهره‌ و قطعنامه‌ شماره‌ 16/14 شوراي‌ سرپرستي‌  UNEP درباره‌ ترغيب‌ انتقال‌ تكنولوژي‌ مربوط‌ به‌ حمايت‌ از محيط‌زيست‌ و نيز با علم‌ به‌ اينكه‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ بايد طبق‌ كنوانسيون‌هاي‌ بين‌المللي‌ و توصيه‌هاي‌ مربوط‌ انتقال‌ يابد؛

 و نيز با اعتقاد به‌ اينكه‌ انتقال‌ برون‌ مرزي‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ بايد فقط‌ هنگامي‌ مجاز دانسته‌ شود كه‌ انتقال‌ و نهايتاً دفع‌ اينگونه‌ زباله‌ها از لحاظ‌ زيست‌ محيطي‌ بي‌ضرر است‌، و با تصميم‌ به‌ محافظت‌ از سلامت‌ انسان‌ و محيط‌ زيست‌ از طريق‌ كنترل‌ شديد در مقابل‌ اثرات‌ زيانباري‌ كه‌ ممكن‌ است‌ از ايجاد و اداره‌ زباله‌هاي‌ مضر و ساير انواع‌ زباله‌ حادث‌ شود، به‌ نحو ذيل‌ توافق‌ نمودند.