وزارت كشور   _ سازمان حفاظت محيط زيست

 

هيئت وزيران در جلسه مورخ 5/5/1384 بنا به پيشنهاد شماره 57383-1 مورخ 16/12/1383 سازمان حفاظت محيط زيست و به استناد ماده 22 قانون مديريت پسماندها – مصوب 1383 – آيين نامه اجرايي قانون ياد شده را به شرح زير تصويب نمود :

 

آيين نامه اجرايي قانون مديريت پسماندها

 

 ماده 1- علاوه بر عبارات و اصطلاحات مندرج در ماده (2) قانون مديريت پسماندها – مصوب 1383 عبارات و اصطلاحات زير در معاني مشروح مربوط به كار مي رود .

1- قانون : قانون مديريت پسماندها – مصوب 1383

2- جداسازي : جداكردن زباله ها از يكديگر

3- بازيافت : فرآيند تبديل پسماند به مواد يا انرژي قابل استفاده مجدد

4- كار گروه ملي : كار گروه ملي مديريت پسماندها

5- صندوق : صندوق ملي محيط زيست ( موضوع بند ب ماده 68 قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادي ،اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران – مصوب 1383 )

6- مؤسسه استاندارد : مؤسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران .

7- جزء ويژه : آن دسته از پسماندهاي ويژه ايجاد شده توسط اشخصي كه عمدتا"توليد كننده پسماند عادي هستند .

8- سازمان : سازمان حفاظت محيط زيست

ماده 2- براي دستيابي به هماهنگي بين دستگاههاي مذكور در قانون ، كار گروه ملي با تركيب زير تشكيل مي شود :

1- رييس سازمان حفاظت محيط زيست ( رييس كار گروه )

2- معاون وزارت كشور ( رييس سازمان شهرداريها و دهياريهاي كشور )

3- معاون وزارت و بهداشت ، درمان و آموزش پزشكي

4- معاون وزارت صنايع و معادن

5- معاون وزارت نفت

6- معاون وزارت نيرو

7- معاون وزارت جهاد كشاورزي

8- معاون مؤسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران

9- معاون سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران

10- معاون سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور

11- معاون شهرداري تهران

12- معاونان ساير دستگاهها حسب مورد

تبصره _ كارگروه استاني جهت هماهنگي در سطح استان با تركيب مديران دستگاههاي مذكور در استان به مسئوليت معاون امور عمراني استانداري و دبيري مدير كل دفتر شهري و روستايي استانداري تشكيل مي گردد . كار گروه مذكور مي تواند در صورت لزوم كارگروههاي شهرستاني را با تركيب مشابه به مسئوليت معاون فرماندار در سطح شهرستانها تشكيل دهد .

ماده 3 – وظايف كار گروه ملي با رعايت قانون به شرح زير مي باشد :

1- تدوين ، تنظيم و بازنگري جداول فهرست پسماندهاي موضوع تبصره 2 ماده 3 قانون براي تصويب در شوراي عالي حفاظت محيط زيست . دستگاهها بايد فهرست پسماندهاي ويژه مورد نظر خود را به كار گروه ملي اعلام نمايند و دستگاههاي پيشنهاد دهنده در هنگام بررسي موارد پيشنهادي خود با حق رأي در كار گروه حضور مي يابند .

2- ايجاد هماهنگي بين دستگاهها ، براي پيشنهاد استانداردهاي مقرر در قانون به مؤسسه استاندارد.

3- ايجاد هماهنگي بين دستگاههاي مجري قانون در اجراي امور فرهنگي ، آموزشي و اطلاع رساني .

4- پيشنهاد اصلاح فهرست موضوع ماده 12 آيين نامه ناظر بر اخذ هزينه هاي بازيافت از توليد كنندگان و وارد كنندگان .

5- پيشنهاد براي گسترش استفاده از مواد اوليه بازيافتي .

6- پيشنهاد ضوابط و دستورالعملهاي مربوط به :

الف – دفع ، پردازش و بازيافت پسماندها

ب – حدود تشخيص پسماندهاي ويژه

پ – شيوه هاي توليد و مصرف به نحوي كه پسماند كمتري ايجاد شود .

ت – چگونگي واگذاري مديريت اجرايي پسماندها به اشخاص حقيقي و حقوقي متقاضي سرمايه گذاري در امور مديريت پسماندها .

7- ارايه ساير پيشنهادهاي مرتبط با مديريت پسماندها .

ماده 4- مديريت هاي اجرايي پسماندهاي عادي بايد طرح جامع و تفصيلي مديريت پسماند را به گونه اي تهيه كنند كه در مراكز استانها و همچنين شهرهاي با جمعيت بيش از يك ميليون نفر تا پايان سال 1390 و در ساير شهرها و روستاها تا پايان سال 1392 ، همه پسماندهاي عادي را به صورت تفكيك شده جمع آوري نمايند .

تبصره 1- طرح جامع ياد شده در كارگروه تبصره ماده 2 اين آيين نامه و طرح تفصيلي آن در شوراي اسلامي مربوط تصويب مي شود .

تبصره 2- جزء ويژه پسماندهاي عادي و كشاورزي ، پسماند عادي محسوب نشده اما مديريت اجرايي آن به عهده مديريت اجرايي پسماند عادي مي باشد كه در برنامه راهبردي مديريت پسماند عادي ، اجزاي آن پيش بيني خواهد شد .

تبصره 3- اعتبارات مورد نياز براي آموزش و اطلاع رساني پسماندها توسط وزارت كشور ( سازمان شهرداريها و دهياريهاي كشور ) تأمين خواهد شد .

ماده 5 – وزارت كشور بايد با هماهنگي سازمان شيوه نامه هاي اجرايي مديريت پسماندهاي عادي و كشاورزي و پسماند ويژه تبديل شده به پسماند عادي از قبيل توليد ، ذخيره سازي ، جمع آوري ، جداسازي ، حمل و نقل ، بازيافت ، پردازش و دفع را با رعايت ماده 11 قانون ، شش ماه پس از ابلاغ اين آيين نامه تهيه و به مورد اجرا گذارد .

تبصره : شيوه نامه هاي موضوع اين ماده پس از تهيه و انتشار در روزنامه رسمي جمهوري اسلامي ايران به منزله اعلام بوده و لازم االاجرا مي باشد .

 

ماده 6 – وازرت كشور موظف است :

1- ضوابط، مقررات و دستورالعملهاي قانوني را به مديريتهاي اجرايي پسماند عادي و شوراهاي اسلامي ابلاغ نمايد .

2- بانك اطلاعاتي مديريت پسماندهاي عادي و كشاورزي را تهيه و براي تكميل بانك اطلاعاتي جامع پسماندها به سازمان ارايه نمايند .

3- محل دفع پسماندهاي عادي را بر اساس ضوابط زيست محيطي و با هماهنگي سازمان وزارت جهاد كشاورزي تعيين نمايد .

4- شيوه نامه انعقاد قرارداد و ارجاع عمليات مديريت پسماند به اشخاص حقيقي و حقوقي ذي صلاح را تهيه نمايد .

5- شيوه نامه هاي اجرايي سازماندهي اشخاص حقيقي كه قبل از تصويب قانون و آيين نامه در عمليات مديريت پسماند عادي فعاليت داشته اند را تهيه نمايد .

6- با وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشكي در تهيه شيوه نامه موضوع ماده 5 قانون همكاري نمايد .

ماده 7- محلهاي دفع تعيين شده پسماندها در صورت لزوم ، با اجراي مفاد قانون نحوه خريد و تملك در اختيار مديريتهاي اجرايي پسماندها قرار گرفته تا طبق ضوابط و مقررات مربوط بهره برداري گردد .

ماده 8- توليد كنندگان پسماند عادي و اشخاص حقيقي و حقوقي مسئول مراكز و مجتمع هايي كه پسماند عادي توليد مي كنند ، از قبيل ساكنين منازل ، مديران و متصديان مجتمع ها و شهركها ، اردوگاهها ، سربازخانه ها ، واحدها و مجتمع هاي تجاري ، خدماتي ، آموزشي ، تفريحي و تفرجگاهي در قبال مديريت اجرايي پسماند عادي پاسخگو بوده و ملزم به رعايت مقررات و شيوه نامه هاي آيين نامه مي باشند .

ماده 9- كليه اشخاص حقيقي و حقوقي كه مبادرت به عمليات ساختماني و عمراني از هر قبيل در سطح شهر ، روستا و بخش مي نمايند ، بايد مقررات و شيوه نامه هاي مربوط در خصوص جداسازي ، ذخيره و انتقال نخاله هاي ساختماني را رعايت نمايند .

ماده 10- بخشداريها بايد بر اساس شيوه نامه هاي ارسالي از طرف وزارت كشور نسبت به جمع آوري ، حمل و دفع پسماندهاي عادي بين راهي از قبيل پسماندهاي رستورانها ، پمپ بنزين ها و ساير تأسيسات اطراف راهها و حريم راهها اقدام نمايند .

تبصره – راهداريها بايد در مديريت پسماندهاي حريم جاده ها و اماكن بين راهي با بخشداري ها همكاري نمايند .

ماده 11- كليه مراكز توليد كننده پسماندهاي ويژه همچنين توليدكنندگان جزء ويژه پسماند عادي ( خانگي ) بايد نسبت به جداسازي پسماندهاي ويژه از پسماندهاي عادي در محل توليد اقدام نمايند .

ماده 12- توليد كنندگان و واردكنندگان اقلام مشروح زير بايد پسماند حاصل از كالاهاي خود را بازيافت نمايند . درصورتي كه نتوانند به اين امر اقدام نمايند بايد برابر نيم در هزار ارزش كالا را همزمان با فروش و يا ورود به صندوق پرداخت نمايند . صندوق بايد به نسبت بازيافت پسماند حاصل از هر يك از اقلام مزبور ، مبالغ دريافتي را در اختيار واحدهاي بازيافت كننده آن قلم از پسماند قرار دهد . متخلفين به مجازاتهاي تعيين شده در ماده 16 قانون محكوم خواهند شد .